Verlengde aanslagtermijn fiscus: foutief boekjaar bewijst geen bedrieglijk opzet
De fiscus kan een aanvullende aanslag van ruim 1,6 miljoen euro niet redden via de verlengde termijn. Het boeken van reële kosten in een verkeerd boekjaar volstaat volgens de rechtbank niet als bewijs van fraude.
Foto: Camilo Rueda López (opent in nieuw tabblad) op Unsplash (opent in nieuw tabblad)
Korte samenvatting
De rechtbank van eerste aanleg Oost-Vlaanderen heeft een aanvullende aanslag in de vennootschapsbelasting van 1.616.716,14 euro vernietigd wegens verjaring. De belastingadministratie beriep zich op de verlengde aanslagtermijn van zeven jaar wegens bedrieglijk opzet en verwees daarbij naar eerdere overtredingen en het frauduleuze profiel van de vennootschap. De rechtbank stelt echter vast dat de betwiste correcties enkel gingen over werkelijke kosten en waardeverminderingen die per vergissing aan een verkeerd boekjaar waren toegerekend. Zonder bewijs van een intentioneel opzet om zichzelf te bevoordelen, was de aanslag buiten de wettelijke termijn gevestigd.
Bron: Rb. Oost-Vl. 13 oktober 2026, nr. 24/456/A. (opent in nieuw tabblad)
Wanneer mag de fiscus een aanslag vestigen buiten de reguliere driejarige termijn door bedrieglijk opzet in te roepen? De rechtbank van eerste aanleg Oost-Vlaanderen oordeelde in een geschil over een aanslag van 1.616.716,14 euro dat een foutieve toerekening van reële kosten aan een boekjaar nog geen belastingfraude uitmaakt.
De Bijzondere Belastinginspectie (BBI) legde een vennootschap voor het aanslagjaar 2019 een aanvullende aanslag in de vennootschapsbelasting op, inclusief een belastingverhoging van 200 procent. Omdat de gewone driejarige aanslagtermijn al was verstreken, beriep de fiscus zich op de verlengde termijn van zeven jaar wegens een inbreuk met bedrieglijk opzet of het oogmerk om te schaden.
Ter onderbouwing verwees de administratie naar eerdere procedures en het fiscale verleden van de belastingplichtige. Volgens de fiscus was het toerekenen van waardeverminderingen en minderwaarden op activa aan een foutief boekjaar een bewuste poging om aan belastingheffing te ontsnappen.
Geen frauduleus inzicht
De rechtbank volgt die redenering niet en benadrukt dat de bewijslast van het bedrieglijk opzet bij de fiscus ligt. Tussen partijen stond vast dat het wel degelijk om werkelijke kosten en minderwaarden ging, die door materiële vergissingen te laat in de boekhouding waren opgenomen.
Die laattijdige verwerking had er in eerdere jaren net toe geleid dat de vennootschap op een te hoog inkomen was belast. Van een oogmerk om zichzelf een onrechtmatig voordeel te verschaffen of de schatkist te schaden was dan ook geen sprake, waardoor de verlengde termijn niet mocht worden toegepast.
Door het ontbreken van bedrieglijk opzet is de aanslag definitief verjaard en vernietigd. De verjaring sluit bovendien uit dat de fiscus de betwiste belasting alsnog via een subsidiaire aanslag kan invorderen, waardoor de Belgische Staat opdraait voor de maximale rechtsplegingsvergoeding van 23.546,51 euro.
Dit artikel is gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie, op basis van het originele brondocument: Rb. Oost-Vl. 13 oktober 2026, nr. 24/456/A. (opent in nieuw tabblad) Lees meer over hoe we bij Ex Ante werken met kunstmatige intelligentie.