Plaatsing van slimme meters: consument kan analoge teller niet opeisen
Een Oostenrijkse netbeheerder mocht een verlopen analoge meter verplicht vervangen, ondanks hevig verzet van de bewoonster. Het Hof van Justitie verduidelijkt dat burgers geen recht hebben op het behoud van een traditionele teller.
Foto: Brecht Corbeel (opent in nieuw tabblad) op Unsplash (opent in nieuw tabblad)
Korte samenvatting
Het Hof van Justitie heeft geoordeeld dat netbeheerders niet verplicht zijn om de weigering van een consument voor de installatie van een slimme elektriciteitsmeter te aanvaarden. Het Europese energiekader moedigt de invoering van slimme meters net aan en geeft afnemers geen recht om een conventionele analoge meter te blijven behouden. Bovendien zijn de strenge regels rond toestemming voor eindapparatuur uit de e-privacyrichtlijn niet van toepassing op een elektriciteitsnet, omdat dit net hoofdzakelijk dient voor energiedistributie en niet voor openbare telecommunicatie.
Bron: HvJ 5 november 2026, nr. C-468/24. (opent in nieuw tabblad)
Mogen energieverbruikers de installatie van een digitale elektriciteitsmeter weigeren en een traditionele analoge teller blijven eisen? Het Hof van Justitie oordeelt van niet: de Europese energieregels verplichten netbeheerders niet om rekening te houden met de weigering van een consument.
De zaak draait rond een Oostenrijkse vrouw die weigerde mee te werken aan de vervanging van haar mechanische kilowattuurmeter, waarvan de wettelijke ijking eind 2023 was verlopen. Haar netbeheerder trok naar de rechter om toegang tot de meterkast af te dwingen en een slimme meter te installeren.
De bewoonster verzette zich uit vrees voor elektrosmog en stelde dat de meter haar privacy schendt. Volgens haar kunnen gegevens onversleuteld lekken naar derden en vereist de e-privacyrichtlijn voorafgaande toestemming voor het uitlezen van apparatuur, zoals bij internetcookies.
Het Hof van Justitie verduidelijkt dat de Europese elektriciteitsrichtlijn de invoering van slimme meters juist sterk aanmoedigt om de energietransitie mogelijk te maken. De bepaling die conventionele meters noemt, garandeert enkel een nauwkeurige meter wanneer een lidstaat de slimme meter nog niet systematisch heeft uitgerold.
Eindafnemers hebben volgens de Europese rechters dan ook geen algemeen recht om een slimme meter te weigeren of de plaatsing van een conventionele meter op te leggen.
Geen e-privacyregels op stroomnet
Het Hof veegt ook het privacyargument rond de zogeheten cookieregels van tafel. Artikel 5, lid 3, van de e-privacyrichtlijn vereist voorafgaande toestemming voor opslag of toegang tot randapparatuur, maar die regel geldt uitsluitend voor openbare elektronische-communicatienetwerken.
Een elektriciteitsnet dient in de eerste plaats om energie te distribueren en kwalificeert niet als een openbare telecomdienst. De gegevensoverdracht via een slimme meter is een intern technisch proces van de netbeheerder om het netwerk veilig te beheren, waardoor de strikte regels rond randapparatuur niet van toepassing zijn.
Netbeheerders mogen analoge meters die aan vervanging toe zijn uitfaseren zonder dat afnemers de plaatsing van een slimme meter juridisch kunnen blokkeren. Consumenten vallen voor hun meterstanden wel onder de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG), maar kunnen zich niet beroepen op het opt-inregime uit de Europese telecommunicatiewetgeving.
Dit artikel is gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie, op basis van het originele brondocument: HvJ 5 november 2026, nr. C-468/24. (opent in nieuw tabblad) Lees meer over hoe we bij Ex Ante werken met kunstmatige intelligentie.