Patiëntgegevens delen in lezersrubriek schendt dataminimalisatie, oordeelt GBA
Een regionale krant publiceerde de volledige naam en het kamernummer van een 21-jarige revalidant na een oproep van diens moeder voor beterschapskaartjes. De GBA tikt de uitgever op de vingers wegens strijd met de dataminimalisatie.
Foto: Navy Medicine (opent in nieuw tabblad) op Unsplash (opent in nieuw tabblad)
Korte samenvatting
De Gegevensbeschermingsautoriteit (GBA) heeft een krantenuitgever een waarschuwing opgelegd na de publicatie van persoonsgegevens in een lezersrubriek. De moeder van een 21-jarige man had een oproep geplaatst om beterschapskaartjes te sturen naar het ziekenhuis waar haar zoon revalideerde na een arbeidsongeval. De krant vermeldde daarbij zijn volledige naam, ziekenhuis, afdeling en kamernummer. Hoewel een lezersrubriek volgens de toezichthouder onder de ruime journalistieke exceptie kan vallen, blijft het beginsel van minimale gegevensverwerking gelden. Het publiceren van de exacte verblijfsgegevens was niet noodzakelijk om het doel te bereiken.
Bron: GBA 3 november 2026, 305/2026. (opent in nieuw tabblad)
Een krant mag in een lezersrubriek niet zomaar de volledige identiteit en het kamernummer van een revaliderend slachtoffer publiceren, zelfs niet na een oproep van diens moeder. De Gegevensbeschermingsautoriteit (GBA) oordeelt in een recente beslissing dat een dergelijke publicatie het beginsel van minimale gegevensverwerking schendt.
Na een ernstig arbeidsongeval op 5 juni 2024 belandde een 21-jarige man in het ziekenhuis voor een langdurige revalidatie. Om hem een hart onder de riem te steken, bezorgde zijn moeder een oproep aan de regionale krant om beterschapskaartjes te sturen. De redactie publiceerde het bericht zowel op papier als online, inclusief de volledige naam van de jongeman, het ziekenhuis, de verpleegafdeling en zijn kamernummer.
De zoon diende daarop een klacht in bij de toezichthouder. Hij hekelde dat zijn medische situatie en verblijfplaats zonder zijn medeweten of toestemming openbaar waren gemaakt, en eiste daarnaast dat de krant haar lezersrubriek definitief zou stopzetten.
Ruime journalistieke exceptie
De uitgever wierp op dat de lezersrubriek onder de journalistieke exceptie valt en dat de redactie mocht vertrouwen op de goede bedoelingen van de moeder als eerstegraads bron. De Geschillenkamer volgt de krant deels en bevestigt dat een lezersrubriek die maatschappelijke interactie stimuleert, inderdaad kan genieten van het ruimere journalistieke regime.
Door die journalistieke uitzondering vervallen bepaalde strikte AVG-verplichtingen, zoals het vooraf informeren van de betrokkene en het principiële verbod op de verwerking van gezondheidsgegevens. Ook het verzoek om de rubriek in haar geheel te verbieden werd geseponeerd, omdat de toezichthouder geen abstracte vorderingen behandelt zonder individueel belang.
Strijd met dataminimalisatie
Toch betekent het journalistieke privilege volgens de Geschillenkamer geen vrijbrief. De basisbeginselen van de AVG, waaronder het principe van minimale gegevensverwerking, blijven onverminderd van kracht.
Het doel van de publicatie was om maatschappelijke steun en kaartjes in te zamelen. Volgens de autoriteit had de krant datzelfde doel perfect kunnen bereiken door enkel de voornaam van het slachtoffer te vermelden of door het postadres van de moeder op te geven. Door de exacte afdeling en het kamernummer te verspreiden, verwerkte de uitgever meer gevoelige gegevens dan strikt noodzakelijk, wat een officiële waarschuwing oplevert.
Deze beslissing herinnert redacties en uitgevers eraan dat de journalistieke exceptie geen vrijstelling inhoudt van de beginselen van dataminimalisatie en proportionaliteit. Zelfs bij te goeder trouw ingezonden lezersbrieven en hartverwarmende oproepen moet de redactie actief nagaan of rechtstreeks herleidbare persoons- en verblijfsgegevens niet eenvoudig weggelaten kunnen worden.
Dit artikel is gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie, op basis van het originele brondocument: GBA 3 november 2026, 305/2026. (opent in nieuw tabblad) Lees meer over hoe we bij Ex Ante werken met kunstmatige intelligentie.