Indeling chemische stoffen: overschrijding adviestermijn ECHA leidt niet tot nietigheid
Het Hof van Justitie bevestigt de geharmoniseerde indeling van silaanamine als gevaarlijke stof. Een overschrijding van de adviestermijn door het ECHA maakt de Europese verordening niet automatisch ongeldig.
Foto: Girl with red hat (opent in nieuw tabblad) op Unsplash (opent in nieuw tabblad)
Korte samenvatting
Het Hof van Justitie heeft de hogere voorziening van chemiebedrijf Evonik Operations GmbH tegen de geharmoniseerde indeling van silaanamine verworpen. Evonik stelde dat het risicobeoordelingscomité van het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) zijn advies niet binnen de termijn van achttien maanden had afgerond en marktpartijen niet had geraadpleegd over dat advies. Het Hof oordeelt dat het verstrijken van de adviestermijn geen wezenlijk vormvoorschrift schendt dat automatisch tot nietigheid leidt. Bovendien voorziet de CLP-verordening enkel in inspraak over het initiële indelingsvoorstel, niet over het advies van het wetenschappelijk comité zelf.
Bron: HvJ 5 november 2026, nr. C-121/25 P. (opent in nieuw tabblad)
Het overschrijden van de adviestermijn van achttien maanden door een wetenschappelijk comité van het ECHA maakt een Europese gevarenindeling van een chemische stof niet ongeldig. Dat heeft het Hof van Justitie geoordeeld in een geschil over de indeling van silaanamine, een stof die onder meer in farmaceutica en coatings wordt gebruikt.
Chemieproducent Evonik Operations GmbH vocht voor de Europese rechter de opname van silaanamine aan in bijlage VI bij de zogeheten CLP-verordening (Verordening (EG) nr. 1272/2008). De Europese Commissie deelde deze vorm van synthetisch amorf siliciumdioxide in als giftig voor de longen bij herhaalde blootstelling via inademing (gevarenklasse STOT RE 2).
Evonik betoogde dat de waargenomen longreacties niet voortvloeiden uit de intrinsieke stofeigenschappen, maar uit overbelasting door een massale hoeveelheid ingeademde testdeeltjes. Daarnaast stelde de producent dat de procedure fundamenteel gebrekkig was verlopen bij het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA).
Geen automatische nietigheid
Voor het Hof van Justitie stelde de producent in de eerste plaats dat het Comité risicobeoordeling (RAC) van het ECHA zijn advies niet had uitgebracht binnen de wettelijke termijn van achttien maanden. Volgens de onderneming vormde dit verzuim een schending van een wezenlijk vormvoorschrift die de indelingsverordening automatisch ongeldig maakte.
Het Hof verwerpt die redenering en oordeelt dat termijnoverschrijding door het comité slechts tot nietigverklaring leidt als de procedure zonder die vertraging een andere uitkomst had kunnen hebben. Automatische nietigheid zou de Commissie verplichten om complexe procedures telkens opnieuw op te starten, wat de bescherming van de volksgezondheid en het milieu juist ernstig zou vertragen.
Inspraak beperkt tot voorstel
Ook het tweede procedurele argument van de producent haalt het niet. Volgens Evonik hadden betrokken marktpartijen het recht moeten krijgen om rechtstreeks opmerkingen in te dienen over het advies of het ontwerpadvies van het comité.
Volgens het Hof van Justitie waarborgt de CLP-verordening enkel inspraak over het oorspronkelijke indelings- en etiketteringsvoorstel van een lidstaat of marktpartij. In tegenstelling tot de Reach-verordening verplicht de CLP-regelgeving het ECHA niet om een ontwerpadvies openbaar te consulteren vóór de definitieve vaststelling.
De uitspraak verduidelijkt dat termijnoverschrijdingen door comités van het ECHA zelden volstaan om Europese productindelingen onderuit te halen. Bedrijven uit de chemische sector moeten er bovendien rekening mee houden dat hun formele inspraakrechten bij geharmoniseerde indelingen ophouden na de openbare raadpleging over het oorspronkelijke voorstel.
Dit artikel is gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie, op basis van het originele brondocument: HvJ 5 november 2026, nr. C-121/25 P. (opent in nieuw tabblad) Lees meer over hoe we bij Ex Ante werken met kunstmatige intelligentie.