Benchmarkbeheerders en contribuanten zien bevoegdheden FSMA te fors uitbreiden
Het voorontwerp ter uitvoering van de Europese Listing Act geeft de financiële toezichthouder meer onderzoeksbevoegdheden dan Europa eist. De toezichthouder waarschuwt voor een gebrek aan motivering en duidelijke bewaartermijnen.
Foto: Anne Nygård (opent in nieuw tabblad) op Unsplash (opent in nieuw tabblad)
Korte samenvatting
In een advies over het Belgische voorontwerp van wet tot uitvoering van de Europese Listing Act waarschuwt de Gegevensbeschermingsautoriteit voor een te ruime toezichtsbevoegdheid van de FSMA ten aanzien van benchmarkbeheerders en onder toezicht staande contribuanten. Waar het Europees recht enkel toelaat om bestaande opnames van telefoongesprekken en dataverkeer op te vragen, trekt het wetsontwerp nagenoeg alle onderzoeksbevoegdheden open. De autoriteit eist een deugdelijke verantwoording in de toelichting en wijst erop dat een wettelijke bewaartermijn voor de door de FSMA verzamelde persoonsgegevens ontbreekt.
Bron: GBA 9 november 2026, 237/2026. (opent in nieuw tabblad)
Het federale voorontwerp van wet dat de Europese Listing Act omzet, wil de Brusselse kapitaalmarkt aantrekkelijker maken voor bedrijven. Daarbij breidt de tekst echter ook de onderzoeksrechten van de toezichthouder fors uit. De Gegevensbeschermingsautoriteit plaatst in een recent advies kritische kanttekeningen bij die materiële uitbreiding en bij het ontbreken van strikte bewaartermijnen.
De Europese Listing Act verplicht de lidstaten om financiële waakhonden de bevoegdheid te geven om bestaande opnames van telefoongesprekken, elektronische communicatie en dataverkeer op te vragen bij benchmarkbeheerders en onder toezicht staande contribuanten. In het Belgische voorontwerp wordt artikel 34 van de wet van 2 augustus 2002 aangepast om aan die verplichting te voldoen.
De Gegevensbeschermingsautoriteit (GBA) stelt echter vast dat het ontwerp veel verder gaat dan de Europese richtlijn. De tekst onderwerpt deze marktpartijen immers meteen aan het volledige arsenaal aan onderzoeksbevoegdheden van de Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten (FSMA). Daardoor zou de toezichthouder ook inspecties ter plaatse kunnen uitvoeren, toegang krijgen tot alle informaticasystemen en bijzondere verslagen van commissarissen kunnen opeisen.
Geen bewaartermijn
De GBA vraagt de minister van Financiën om die vergaande uitbreiding uitdrukkelijk te verantwoorden in de memorie van toelichting. Dat geldt des te meer omdat benchmarkbeheerders en contribuanten vaak niet onder het gewone prudentiële toezicht van de FSMA vallen, maar onder dat van de Nationale Bank van België of de Europese Centrale Bank.
Bovendien bevatten telefoonopnames en verkeersgegevens vaak privacygevoelige gegevens van werknemers, bestuurders en cliënten. De toezichthouder wijst erop dat dergelijke opvragingen beperkt moeten blijven tot gevallen waarin een redelijk vermoeden van een inbreuk bestaat.
Daarnaast ontbreekt in de wet van 2 augustus 2002 een maximale bewaartermijn voor persoonsgegevens die de FSMA bij toezichtsacties verzamelt. Volgens de GBA moet de wetgever die juridische leemte dringend dichten om te voldoen aan het algemene evenredigheidsbeginsel uit de privacywetgeving.
De wetgever zal de memorie van toelichting moeten aanpassen en motiveren waarom de FSMA ruimere controlebevoegdheden nodig heeft dan Europa voorschrijft. Voor de financiële sector en benchmarkbeheerders betekent dit advies dat de uiteindelijke inspectiebevoegdheden van de FSMA mogelijk strikter worden afgebakend en aan scherpere bewaartermijnen worden gebonden.
Dit artikel is gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie, op basis van het originele brondocument: GBA 9 november 2026, 237/2026. (opent in nieuw tabblad) Lees meer over hoe we bij Ex Ante werken met kunstmatige intelligentie.